• BilimAvcısı

Evrenin Merkezi Nerede?

Dünya dışı akıllı yaşam formlarının yada kara deliklerin içine girince neler olacağının bile konuşulduğu bir dönemde olmamıza rağmen tüm güncel gözlemlere göre evrenin merkezi yoktur.

Bir merkez noktanın var olması için, bu noktanın bir bütün olarak evrene göre özel olması gerekir.



Bir merkez oluşturabilecek tüm farklı efekt türlerini düşünelim.

İlk olarak, bir nesne dönüyorsa, bir dönüş merkezi tanımlayabilirsiniz. Dönme merkezi, dönen bir nesne üzerindeki sabit olan tek noktadır. Dünya için dönme merkezi, Kuzey ve Güney kutbunu birleştiren eksendir. Parmağında basketbol topunu döndüren bir basketbolcu için dönme merkezi, topun parmağına dokunduğu noktadır. Bir aks üzerindeki bir tekerleğin dönüş merkezi, aksın merkezidir.

Ancak tüm bunlarla birlikte, bir dönme merkezini tespit etmenin sağlam bir yolu, evrenin bir bütün olarak döndüğünü gösteren hiçbir gözlem yoktur ve bu nedenle tüm evren için bir dönme merkezi tanımlamanın bir yolu yoktur.

Ardından, bir kütle merkezi tanımlayabilirsiniz. Bir nesne sonluysa, kütle merkezi, ortalama olarak onu tüm yönlerde çevreleyen eşit miktarda kütleye sahip olan noktadır. Sonsuz bir nesne için durum daha karmaşık hale gelir. Bir nesne sonsuz ve tekdüze ise, bir kütle merkezi tanımlayamazsınız çünkü tüm noktalar aynıdır.

Şu anda gözlemler, evrenin sonsuz boyutta olduğunu gösteriyor. Gezegenler ve yıldızlar uzay-zaman yapısında tekdüzelik olmayanları temsil etseler de, evrensel ölçekte bu tür tekdüzelikler rastgele dağılmıştır. Ortalama olarak, bu nedenle, evren tek tiptir. Sonsuz ve tekdüze…

Yine bir başka olasılık, bir genişleme merkezidir. Bir lastik levhayı zemine cıvatalarsanız ve ardından insanların her taraftan çekmesini sağlarsanız, levhanın cıvatalı olduğu yer genişlemenin merkezi olur. Genişlemenin merkezi, diğer tüm noktaların uzaklaştığı uzaydaki noktadır. Çok sayıda astronomik gözlem, evrenin gerçekten genişlediğini ortaya çıkardı. Bu gözlemler, bir Büyük Patlama'nın evreni başlattığı kavramının temelidir. Evren genişlediğinden, zamanı geriye doğru çalıştırırsanız, evrenin tümünün tek bir noktaya sıkıştırıldığı bir zaman olması gerekiyordu. Evren genişlediğinden, bir genişleme merkezi olduğunu düşünürsünüz. Ancak gözlemler bunun böyle olmadığını ortaya koydu. Evren her yöne eşit olarak genişliyor. Uzaydaki tüm noktalar aynı anda diğer tüm noktalardan eşit bir şekilde uzaklaşıyor. Bunu görselleştirmek zor olabilir, ancak temel kavram, evrendeki nesnelerin evrensel ölçekte gerçekten birbirlerinden uzaklaşmamasıdır. Bunun yerine, nesneler uzayda sabitlenmiştir ve alanın kendisi genişliyor. Big Bang'in yerinin evrenin merkezi olduğunu söylemek cazip gelebilir. Bu, genişleme merkezinin olmadığını gösterir.

Merkezi tanımlamanın başka bir yolu, süper kütleli bir kara delik veya süper büyük bulutsu gibi yalnızca bir noktada var olan bir nesneyi veya özelliği tanımlamak olabilir. Ancak gözlemler, her tür nesnenin evrende rastgele dağıldığını gösteriyor.

Onu nasıl tanımlamaya çalışsak da, evrenin bir merkezi yoktur. Evren sonsuzdur ve dönmez. Evrensel ölçekte ortalaması alındığında, evren tek tiptir.


Kaynak:

  • https://wtamu.edu/~cbaird/sq/2013/09/17/where-is-the-center-of-the-universe/

  • https://askanastronomer.org/where-is-the-center-of-the-universe/